უსარგებლო ობლიგაციები

ობლიგაცია არის კომპანიის ან მთავრობის მიერ ხალხისგან ფულის სესხების საშუალება. როდესაც თქვენ ყიდულობთ ობლიგაციას, თქვენ ასესხებთ ფულს და სანაცვლოდ იღებთ პროცენტს.

ყველა ობლიგაცია ერთნაირად უსაფრთხო არ არის. ზოგი ძალიან საიმედოა, ზოგი კი სარისკოა. სწორედ აქ ჩნდება უსარგებლო (სპეკულაციური კლასის) ობლიგაციები (Junk Bonds). უსარგებლო ობლიგაცია არის ობლიგაცია, რომელსაც გამოსცემს კომპანია და რომელიც ფინანსურად სარისკოდ ითვლება.

კომპანიას შეიძლება ჰქონდეს ფინანსური პრობლემები და მაღალია რისკი, რომ ვერ შეძლოს თანხის დაფარვა. ამ რისკის გამო, ინვესტორები არ არიან დარწმუნებულები, რომ მიიღებენ თავიანთ ფულს უკან.

სიტყვა ‘’junk’’ არ ნიშნავს, რომ ობლიგაცია უსარგებლოა. ეს უბრალოდ ნიშნავს, რომ ობლიგაციას აქვს დაბალი საკრედიტო რეიტინგი და მაღალი რისკი უფრო უსაფრთხო ობლიგაციებთან შედარებით. ეკონომისტები ხშირად მათ მაღალი შემოსავლიანობის ობლიგაციებსაც უწოდებენ უსარგებლო ობლიგაციების ნაცვლად.

რატომ უნდა იყიდოს ვინმემ უსარგებლო ობლიგაციები?

უსარგებლო ობლიგაციები, როგორც წესი, უფრო მაღალ საპროცენტო განაკვეთებს გვთავაზობენ. ამრიგად, ინვესტორებს, რომლებსაც მეტი ფულის გამომუშავება სურთ, შეუძლიათ აირჩიონ სპეკულაციური კლასის ობლიგაციები, მიუხედავად იმისა, რომ ისინი სარისკოა.

წარმოიდგინეთ ორი კომპანია:

კომპანია A

ძალიან სტაბილური და წარმატებული

დაბალი რისკი

იხდის 3%-იან პროცენტს

კომპანია B

ახალი ან ფინანსურად არასტაბილური კომპანია

მაღალი რისკი

იხდის 9%-იან პროცენტს

კომპანია B-ს გაკოტრების ალბათობა უფრო მაღალია, მაგრამ ჯილდო უფრო დიდია.

ამ ტიპის ობლიგაციებს ხშირად გამოსცემენ ახალი კომპანიები, მაღალი ვალის მქონე კომპანიები, ფინანსური პრობლემების მქონე კომპანიები. ისინი ობლიგაციებს იყენებენ ფულის მისაღებად, როდესაც ბანკებს არ სურთ მათთვის სესხის მიცემა.

სპეკულაციური ტიპის ობლიგაციების მთავარი რისკი დეფოლტია. დეფოლტი ნიშნავს, რომ კომპანიას არ შეუძლია პროცენტის გადახდა, ან კომპანიას არ შეუძლია ნასესხები თანხის დაფარვა. თუ ეს მოხდება, ინვესტორებმა შეიძლება დაკარგონ თავიანთი ფულის ნაწილი ან მთელიანად.

photo: Aedrian Salazar via pexels